مطالعات جنسیت و خانواده

مطالعات جنسیت و خانواده

نسبت مقاومت اخلاقی و خانواده با نظریه جنسیت: با نگاهی به اندیشه انقلاب اسلامی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
استادیار پژوهشکده زن و خانواده
چکیده
بسیاری از مهم‌ترین محورهای بحث درباره خانواده و مقاومت اخلاقی، حول دو موضوع مرتبط با هم، یعنی امر جنسی و جنسیت سامان می‌یابد. نظریه‌پردازان این مباحث غالباً با ملاحظه تحولات جوامع غربی و نظر به نفی آن تغییرات و رخدادها، مباحث خود را سامان می‌دهند. گام جدیدتر تحولات فرهنگی، اینک در جهت متلاشی کردن خود مفهوم «جنسیت» سامان‌یافته است. هدف قرار دادن این مفهوم مرکزی، منجر به تحولاتی دامنه‌دارتر از آسیب‌های گذشته و تحت‌الشعاع قراردادن بنیان‌های هویتی مقّدم و پدیدآورنده‌ی انضباط و اخلاق جنسی می‌شود. انتقال نزاع به اصل وجود جنسیت طبیعی و گرایش بهنجار، ما را وامی‌دارد که به دفاع در همان مرتبه برخیزیم. پس ذات‌گرایی در نظریه جنسیتی مهم و راهبردی است. در این نوشتار با تأمل بر انواع طیف‌های ذات‌گرایی، می‌کوشیم نظریه جنسیتی را که در بطن آموزه‌ها و کنش‌های انقلابی تکوین یافت، صورت‌بندی کنیم و نسبت آن با خانواده مقاوم را موردبررسی قرار دهیم.
کلیدواژه‌ها

  1. بهبودی، انسیه، (1399)، ما هم بودیم: انقلاب اسلامی به روایت زنان هرمزگان، انتشارات سوره مهر.
  2. زارعی، ستاره و مینا حاجی حبیب زاده، (1401)، به توان شانه‌هایت: خاطرات شفاهی طاهره غفوری، تهران: راه یار، چاپ اول:1401
  3. زیبایی نژاد، محمدرضا، (1391)، جایگاه خانواده و جنسیت در نظام تربیت رسمی، قم، مرکز نشر هاجر.
  4. سیمای زن در کلام امام خمینی، (1370)، سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
  5. گاردنر، ویلیام، (1386)، جنگ علیه خانواده، ترجمه معصومه محمدی، ناشر: دفتر مطالعات و تحقیقات زنان، قم.
  6. صادقی، هادی، (1391)، جنسیت و نفس، با گفتارها و گفتگوهایی از اساتید و دانشوران محمدتقی مصباح یزدی و...، قم، مرکز نشر هاجر،
  7. صادقی، فاطمه، (1393)، جنسیت، ناسیونالیسم و تجدد در ایران، تهران، قصیده‌سرا. نسخه الکترونیک
  8. فیرحی، داوود، (1393)، نظام سیاسی و دولت در اسلام، چاپ یازدهم، چاپ اول 1382، انتشارت: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه‌ها (سمت)، مرکز تحقیق و توسعه علوم انسانی و دانشگاه باقرالعلوم، قم.
  9. فعالی، محمدتقی، (1388)، جنسیت، فمینیسم یا ذات گروی الهی، مطالعات راهبردی زنان، سال دوازدهم، شماره 46، زمستان 1388
  10. مطهری، مرتضی، (1378)، مسئله حجاب، انتشارات صدرا، چاپ 51.
  11. مطهری، مرتضی، (1377)، پاسخ‌های استاد به نقدهایی بر کتاب مسئله حجاب، چاپ هشتم، چاپ اول: 1367، انتشارات صدرا، تهران
  12. هگلند، مری، (1397)، روزهای انقلاب: چطور زنان یک روستا در ایران انقلابی شدند؟ ترجمه میترا دانشور، انتشارات ترجمان
  13. وصیت‌نامه امام خمینی http://www.imam-khomeini.ir/fa/c207_53952/
  14. سخنرانی مقام معظم رهبری در سالروز ولادت حضرت زهرا (س) https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=47254
  15. Mikkola, Mari, "Feminist Perspectives on Sex and Gender", The Stanford Encyclopedia of Philosophy (Fall 2023 Edition), Edward N. Zalta & Uri Nodelman (eds.), URL = <https://plato.stanford.edu/archives/fall2023/entries/feminism-gender/>.
  16. Amin,Camron Michael, (2002) The Making of the Modern Iranian Woman Gender, State Policy, and Popular Culture, 1865–1946, University Press of Florida.
  17. https://en.wikipedia.org/wiki/Gender_essentialism
  18. https://www.jwss.ir/article_45267_857b8b3cdee75efcefb97d3f6b7a1f75.pdf