مطالعات جنسیت و خانواده

مطالعات جنسیت و خانواده

مدل یابی ساختاری انگیزه های بخشش و بازگشت و تداوم زندگی در زنان آسیب دیده از خیانت زناشویی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
مهرانگیز شعاع کاظمی 1
مریم یدالله ئی 2
1 گروه مطالعات زنان و خانواده، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصاد، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران
2 گروه مطالعات زنان و خانواده، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی، دانشگاه الزهرا، تهران، ایران.
چکیده
یکی از عواملی که سلامت خانواده را به چالش می‌کشد و تعهد میان زوجین را خدشه‌دار می‌کند، خیانت زناشویی است. اگرچه یکی از واکنش‌ها در برابر خیانت جدایی است، بخشش نیز راهکاری برای حل این مشکل است. این پژوهش با هدف شناسایی انگیزه‌های بخشش در زنان آسیب‌دیده از خیانت زناشویی انجام شد. روش تحقیق توصیفی از نوع پیمایشی بود. جامعة آماری موردمطالعه کلیة زنان آسیب‌دیده از خیانت زناشویی بودند که خیانت همسر خود را بخشیده‌اند. حجم نمونه دویست نفر بودند که از روش نمونه‌گیری در دسترس انجام شد و پس از آزمون فرضیه‌های تحقیق از آمار استنباطی شامل آزمون کلموگروف اسمیرنوف، تحلیل عاملی و مدل معادلات ساختاری استفاده شد. یافته‌ها نشان داد متغیرهای بخشش و تداوم زندگی زناشویی در هر هشت بعد که در ادامه ذکر می‌شود، ارتباط مستقیم و معناداری در سطح 05/0 داشت؛ به‌گونه‌ای‌که به‌ترتیب از بیشترین تا کمترین نقش شامل بُعد علاقة زوجین، حمایت نکردن مراجع قانونی و حمایتی، باورهای مذهبی، طبقة اجتماعی، فرزندان، بازخورد اجتماعی، حمایت خانواده و درنهایت بعد استقلال اقتصادی زنان از تغییرات متغیر بخشش و تداوم زندگی زناشویی پس از خیانت را تبیین ‌کرد؛ بنابراین یکی از مهم‌ترین عواملی که می‌تواند به بخشودگی پیمان‌شکنی زناشویی کمک کند، علاقة زوجین است.
کلیدواژه‌ها
انگیزه‌های بخشش
خیانت زناشویی
علاقة زوجین
زنان
حمایت خانواده
  1. آسایش، محمدحسن و الهه گلپاشا و فهیمه باهنر؛ «تبیین تجارب رفتاری و مقابله‌های روان‌شناختی زنان قربانی رابطۀ فرازناشویی: یک تحقیق کیفی»؛ فصلنامة پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی، س12، ش4، 1400، ص251ـ269.
  2. آسایش، محمدحسن و کیومرث فرح‌بخش و حسین سلیمی بجستانی و علی دلاور؛ «بررسی واکنش‌های ارتباطی زنان قربانی بی‌وفایی همسر: یک مطالعة کیفی»؛ پژوهش‌های مشاوره، تازه‌ها و پژوهش‌های مشاوره، س18، ش69، 1398، ص31ـ58.
  3. آسایش، محمدحسن و کیومرث فرح‌بخش و حسین سلیمی بجستانی و علی دلاور؛ «شناسایی و تبیین تجارب و واکنش‌های معنوی زنان قربانی خیانت زناشویی»؛ پژوهشنامة اسلامی زنان و خانواده، س6، ش12، 1397، ص57ـ78.
  4. اسفندیاری بیات، داریوش و اسماعیل اسدپور و فرشاد محسن‌زاده و عبدالرحیم کسائی اصفهانی؛ «مقایسة اثربخشی مشاورة گروهی با رویکرد عقلانی، هیجانی و رفتاری (REBT) و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) بر بخشودگی و تاب‌آوری زنان آسیب‌دیده از خیانت زناشویی»؛ رسالة دکتری، دانشگاه خوارزمی، 1398.
  5. ایزدی، زهراسادات و میرصالح رضاپور و آزاده چوب‌فروش‌زاده؛ «عوامل تسهیلگر فرایند بخشش در افراد خیانت‌دیده: یک پژوهش کیفی»؛ فصلنامة فرهنگی ـ تربیتی زنان و خانواده، س17، ش59، 1401، ص85ـ103.
  6. حسینی، سیدمحمد و خالد اصلانی و یوسفعلی عطاری؛ «شناسایی شرایط مؤثر بر خیانت زناشویی مردان متأهل: مطالعة گرندد تئوری»؛ مجلة تحقیقات کیفی در علوم سلامت، س8، ش2، 1398، ص44ـ86.
  7. درتاج، فریبا و مریم رجبیان ده‌زیره و فیروزه فتح‌اللهی و فتانه درتاج؛ «رابطة میزان استفاده از شبکه‌های اجتماعی مجازی با احساس تنهایی و خیانت زناشویی در دانشجویان»؛ فصلنامة روان‌شناسی تربیتی؛ س14، ش47، 1397، ص119ـ140.
  8. ذال، بهناز و علی عرب و غلامرضا ثناگو محرر؛ «اثربخشی آموزش بخشایش بر نگرش به خیانت و اعتماد در روابط بین‌فردی زنان زخم‌خورده از خیانت زناشویی»؛ خانواده‌پژوهی، س16، ش3، 1399، ص413ـ428.
  9. ذوالفقاری، داود و شهرام محمدخانی و علیرضا مهدویان و مهدی اکبری؛ «مدل فراتشخیصی التیام از خیانت زناشویی با تأکید بر نقش فراشناخت‌ها، طرح‌واره‌ها، صمیمیت، کارآمدی هیجانی و بخشش»؛ نشریة روان‌شناسی بالینی و شخصیت، س12، ش1، 1400، ص27ـ39.
  10. رفیعی، شبنم و فرهاد جمهری؛ «رابطة خیانت زناشویی و سبک‌های عشق‌ورزی با رضایت جنسی زوجین از یکدیگر»؛ جامعه‌شناسی آموزش‌وپرورش، س4، ش1، 1397، ص158ـ170.
  11. زارعی، محمد و علی‌محمد نظری و کیانوش زهراکار؛ «بررسی رابطۀ بخشش و جهت‌گیری مذهبی با تعارض زناشویی»؛ پژوهش در دین و سلامت، س6، ش2، 1399، ص87ـ99.
  12. سرمدی، یاسمن و خدابخش احمدی؛ «انواع آسیب‌های ناشی از خیانت زناشویی در زوجین»؛ نشریة علمی فرهنگی ـ تربیتی زنان و خانواده، س16، ش54، 1400، ص47ـ67.
  13. شعاع کاظمی، مهرانگیز و مهرآور مؤمنی جاوید؛ دیدگاه‌های نظری خیانت زناشویی و بهبود روابط با تأکید بر راهبردهای عملی مشاوره‌ای؛ تهران: آوای نور، 1398.
  14. شعاع کاظمی، مهرانگیز؛ «اثربخشی مداخلة بین‌سیستمی بخشش بر بازسازی مجدد اعتماد زنان بعد از خیانت»؛ مطالعات جنسیت و خانواده، س7، ش1، 1398، ص79ـ105.
  15. کرمی، جهانگیر و علی زکی‌یی و امید محمدی و شریفه حق‌شناس؛ «نقش عوامل روانی و اجتماعی در پیش‌بینی نگرش به روابط خارج از چهارچوب زناشویی در زنان متأهل و ارائة یک مدل بر اساس عوامل مرتبط»؛ مطالعات اجتماعی روان‌شناختی زنان، س13، ش3، 1394، ص129ـ152.
  16. کریمی، سارا و رحیم یوسفی و مهران سلیمانی؛ «رواسازی پرسش‌نامة خیانت زناشویی»؛ نشریة روان‌شناسی بالینی و شخصیت، س17، ش1، 1398، ص237ـ248.
  17. مرسلی، زهرا و فرشته موتابی و منصوره‌سادات صادقی؛ «تجربة بخشودگی در زنان دچار خیانت زناشویی»؛ مجلة علوم روان‌شناختی، س17، ش70، 1397، ص683ـ694.
  18. Abrahamson, I. & R. Hussain & A. Khan & M. J. Schofield; "What helps couples rebuild their relationship after infidelity? "; Journal of Family Issues, v.33, n.11, 2012, pp.1494-1519.
  19. Baucom, D. H. & D. K. Snyder & K. C. Grodon; "Forgiveness in couples: Divorce, Sffairs, and Couples Therapy"; Handbook of Forgiveness, E. Worthington, Editor. Routledge, New York: 2005, pp.407-421.
  20. Buss, D. M. & M. Abrams; "Jealousy, Infidelity, and the Difficulty of Diagnosing Pathology: A CBT Approach to Coping with Sexual Betrayal and the Green-eyed Monster"; Journal of Rational-Emotive & Cognitive-Behavior Therapy, v.35, n.2, 2017, pp.150-172.
  21. Chi, P. & Y. Tang & Y. L. W. Worthington & C. O. B. & D. Lam & X. Lin; "Intrapersonal and Interpersonal Facilitators of Forgiveness Following Spousal Infidelity: A Stress and Coping Perspective"; Family Therapy, v.75, 2019, pp.1896-1915
  22. Clemmons, B. W.; "Do Men and Women Experience Forgiveness Differently in Response to Various Types of Infidelity?"; Doctoral dissertation, Grand Canyon University, 2018.
  23. Dehle, C. & J. E. Landers; "You Can't Always Get what You Want, but Can You Get what You Need? Personality Traits and Social Support in Marriage"; Journal of social and clinical Psychology, v.24, n.7, 2005, pp.1051-1076.
  24. Fincham, F. D. & R. W. May; "Infidelity in Romantic Relationships"; Current Opinion in Psychology; v13, 2017, pp.70-74.
  25. Franckowiak, Melissa; "Intimacy after Sexual Trauma: Clinical Perspectives"; MSW Clinical Research Paper, Master of Social Work Clinical Research Papers, St. Catherine University, 2017.
  26. Gordon, K. C. & S. Burton, & L. Porter; "Predicting the Intentions of Women in Domestic Violent Shelters to Return to Partners: Does Forgiveness Play a Role?"; Journal of Family Psychology, v.18, 2004, pp.331-338.
  27. Johns, k. & S. Allen & K. Coop Gordon; "The Relationship Between Mindfulness and Forgiveness of Infidelity"; Mindfulness, v.6, 2015, pp.1462-1471
  28. Kruse, N.; "The Relationship Between self Differentiation and the Levels of Trust, Shame and Guilt in Intimate Relationship"; Doctoral Dissertation Alliant International University, Los Angeles, California, 2007.
  29. North, T.; "Wrongdoing and Forgiveness"; Philosophy, v.62, n.242, 1987, pp.499-508.
  30. Rodrigues, D. & D. Lopes & M. Pereira; "Socio Sexuality, Commitment, Sexual Infidelity, and Perceptions of Infidelity: Data from the Second Love Web Site"; Journal of Sex Research, v.54, n.2, 2016, pp.241-253.
  31. Scheeren, P. & M. de Apellániz & I. de Alda & A. Wagner; "Infidelidade Conjugal: a Experiência de Homens e Mulheres"; Temas em Psicologia. São Paulo. V.26, n.1 Mar. 2018, pp.355-369.
  32. Shrout, M. R. & D. J. Weigel; "Infidelity’s Aftermath: Appraisals, Mental Health, and Health-Compromising Behaviors Following a Partner’s Infidelity"; Journal of Social and Personal Relationships, v.35, n.8, 2018, pp.1067-1091.