مطالعات جنسیت و خانواده

مطالعات جنسیت و خانواده

تحلیل نوین از عناصر جرم مزاحمت جنسی با رهیافتی به مادۀ ٦١٩ تعزیرات مصوب 1375 و قانون برابری 2010 انگلستان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استاد تمام، دانشگاه تهران (دانشکدگان فارابی)
2 دانش آموخته مقطع دکتری دانشگاه تهران (دانشکدگان فارابی) رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی،
چکیده
مزاحمت جنسی از جمله رفتارهایی‌ست که قانون‌گذار ایران آن را به‌طور خاص جرم‌انگاری نکرده است و تنها تحت عنوان عام مزاحمت در ماده 619 تعزیرات مصوب 1375 به آن پرداخته شده است. این نوشتار با رویکردی تحلیلی و تطبیقی به ارزیابی ماده 619 تعزیرات در ارتباط با جرم مزاحمت جنسی می‌پردازد. با بررسی این ماده قانونی و با توجه به قانون برابری 2010 انگلستان، نواقص و کاستی‌های قانون ایران در جرم‌انگاری مزاحمت جنسی آشکار می‌گردد. از جمله این کاستی‌ها می‌توان به عام بودن ماده 619، جرم‌انگاری نشدن برخی از رفتارهای آزاردهنده جنسی و محدودیت در شناسایی بزه دیده و مکان ارتکاب جرم اشاره کرد. در این پژوهش، با تحلیل عناصر سه‌گانه جرم مزاحمت جنسی، خلأهای قانونی در این زمینه مشخص می‌شوند، پیشنهادهایی برای بهبود قانون‌گذاری ارائه می‌گردد؛ برای نمونه پیشنهاد می‌شود قانون‌گذار ایران برای مقابله کیفری مؤثر و حمایت از شخصیت معنوی بزه دیدگان، جرم مزاحمت جنسی را با عنوانی مستقل، تعریفی جامع و مجازات‌هایی متناسب به رسمیت بشناسد. همچنین، با الهام از قانون برابری 2010، دامنه جرم گسترش یابد، محدودیت مکان ارتکاب جرم حذف گردد و هر شخصی، بدون توجه به جنسیت، گرایش جنسی یا سن، به‌ عنوان بزه دیده یا مرتکب جرم شناسایی شود.
کلیدواژه‌ها

  1. آقاجانی، نصرالله (1383). «تکثر خشونت در آزارهای خیابانی». مطالعات راهبردی زنان. س26. ش6. ص160-188.
  2. آقایی‌نیا، حسین (1386). جرایم علیه اشخاص (شخصیت معنوی). چاپ دوم. تهران: نشر میزان.
  3. اردبیلی، محمدعلی (1399). حقوق جزای عمومی. ج1. چاپ شصت و هشتم. تهران: نشر میزان.
  4. افراسیابی، محمداسماعیل (1376). حقوق جزای عمومی. چاپ دوم. تهران: انتشارات فردوسی.
  5. ایمانی، عباس (1386). فرهنگ اصطلاحات حقوق کیفری. چاپ دوم. تهران: انتشارات نامۀ هستی.
  6. بیگی، جمال (1394). بزه‌دیدگی اطفال در حقوق ایران. چاپ اول. تهران: نشر میزان.
  7. پاک‌نهاد، امیر (1392). «تحلیل حقوقی جرم‌شناختی مزاحمت جنسی». پژوهشنامۀ حقوق کیفری. س4. ش2. ص7-33.
  8. پاد، ابراهیم (1385). حقوق کیفری اختصاصی، ج1 (جرایم نسبت به اشخاص، صدمات بدنی و صدمات معنوی). چاپ اول. تهران: انتشارات دانشور.
  9. جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1381). مبسوط در ترمینولوژی حقوق. چاپ دوم. تهران: انتشارات گنج دانش.
  10. حبیب‌زاده، محمدجعفر (1382). کلاه‌برداری و جرایم مشابه در حقوق ایران. چاپ اول. تهران: انتشارات سنجش.
  11. دﻫﺨﺪا، علی‌اکبر (1385). ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻣﺘﻮﺳﻂ دﻫﺨﺪا (ﻟﻐﺖﻧﺎﻣﻪ). زﯾﺮ ﻧﻈﺮ دﮐﺘﺮ ﺳﯿﺪﺟﻌﻔﺮ ﺷﻬﯿﺪی. چاپ اول. تهران: اﻧﺘﺸﺎرات داﻧﺸﮕﺎه ﺗﻬﺮان.
  12. رامین راد، ﻋﻠﯽ (1369). ﺣﻘﻮق ﺟﺰای اﺧﺘﺼﺎﺻﯽ: ﺟﺮاﯾﻢ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺣﯿﺜﯿﺖ و ﺷﺮﻓﺖ اﺷﺨﺎص. چاپ اول. تهران: ﭼﺎپ و ﺻﺤﺎﻓﯽ ﻓﺮﻫﻨﮓ.
  13. شکری، رضا و قادر سیروس (1390). قانون مجازات اسلامی در نظم حقوق کنونی. چاپ دهم. تهران: نشر مهاجر.
  14. صادقی فسایی، سهیلا و مهسا رجب لاریجانی (1389). «مطالعۀ جامعه‌شناختی آزار جنسی زنان در محیط کار». زن در توسعه و سیاست. س8. ش3. ص111-134.
  15. صانعی، پرویز (1382). حقوق جزای عمومی. چاپ اول. تهران: انتشارات طرح نو.
  16. علی‌آبادی، عبدالحسین (1373). حقوق جنایی. ج1. چاپ سوم. تهران: انتشارات فردوسی.
  17. عمید، حسن (1379). فرهنگ فارسی عمید. چاپ بیست و دوم. تهران: مؤسسۀ انتشارات امیرکبیر.
  18. کریمی، عبدالوهاب (1387). «ترک فعل به عنوان رفتار مجرمانه». مجلۀ معرفت. ش134. ص155-174.
  19. کلارکسون، کریستوفر (1374). تحلیل مبانی حقوق جزا. مترجم: حسین میرمحمدصادقی. چاپ دوم. تهران: انتشارات جهاد دانشگاهی، شهید بهشتی.
  20. گلدوزیان، ایرج (1379). حقوق جزای عمومی ایران. ج2. چاپ ششم. تهران: مؤسسۀ چاپ و انتشارات دانشگاه تهران.
  21. گیدنز، آنتونی (1385). جامعه‌شناسی. ترجمۀ منوچهر صبوری. چاپ شانزدهم. تهـران: نشر نی.
  22. محسنی، مرتضی (1375). حقوق جزای عمومی. چاپ اول. [بی‌جا]: چاپ احمدی.
  23. ﻣﻌﯿﻦ، ﻣﺤﻤﺪ (1384). ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻓﺎرﺳﯽ. ج2. چاپ سوم. تهران: اﻧﺘﺸﺎرات ادﻧﺎ.
  24. معین، محمد (1377). فرهنگ معین. ج1 و 3. چاپ دوازدهم. تهران: مؤسسۀ انتشارات امیرکبیر.
  25. میرمحمدصادقی، حسین (1379). «لزوم وجود عنصر مادی برای جرم در پرتوی اصل 23 قانون اساسی». ماهنامۀ دادرسی. س4. ش23. ص4-7.
  26. میرمحمدصادقی، حسین (1400). جرایم علیه اشخاص. چاپ سی ام. تهران: نشر میزان.
  27. نوربها، رضا (1381). زمینۀ حقوق جزای عمومی. چاپ ششم. تهران: نشر دادآفرین.
  28. ﻧﻮرﺑﻬﺎری ﻃﻬﺮاﻧﯽ، ﻋﻠﯿﺮﺿﺎ (1393). ﺗﻌﺮﺿﺎت ﺟﻨﺴﯽ در ﻧﻈﺎم ﮐﯿﻔﺮی اﯾﺮان و اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن. چاپ اول. تهران: اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﺪ.
  29. ولیدی، محمدصالح (1391). حقوق جزای اختصاصی (جرائم علیه اشخاص). چاپ دهم. تهران: انتشارات امیرکبیر.